Pazartesi, Ağustos 8, 2022
Ana SayfaSeviYorumDoğa DostuGeri Dönüşüm - İleri Dönüşüm Meselesi / Sıfır Atık

Geri Dönüşüm – İleri Dönüşüm Meselesi / Sıfır Atık

Geri dönüşüm, ileri dönüşüm ve aşağı dönüşüm. Sıfır atık için, dönüşüm çeşitlerini hatırlama vakti. Anlarsak başarırız.


6 dakika


Geri dönüşüm ve ileri dönüşüm meselesi sıfır atık konusunda öncelikle bilmemiz gereken. Haftalardır gıda, elektronik ve plastik poşet atıklarını anlattık durduk. Ama önce bu meseleyi iyice anlayıp sindirmek gerekirdi.

Tanımı ve çeşitlerini anlatmakla başlayalım. Sonrasında da mavi gezegenimizi olduğu gibi torunlarımıza aktarmanın yollarına bakalım.

Geri Dönüşüm nedir?

Yeniden değerlendirilebilme olanağı olan atıkların çeşitli işlemlerden geçerek üretim sürecine yeniden dahil olmasıdır geri dönüşüm. Başka bir şekilde söylersek; kullanıldıktan sonra atık haline gelen malzemelerin çeşitli fiziksel ve kimyasal işlemler uygulandıktan sonra hammadde olarak tekrar üretim sektörüne kazandırılmasıdır.

Örneğin cam ve alüminyum sonsuz kez geri dönüştürülen ürünlerdir.

Esas çıkış noktası aslında savaşlara dayanmaktadır. 1800’lü yıllarda başlamıştı bu süreç. II. Dünya Savaşı sürerken özellikle Almanlar metal ve tekstilleri başka ürünlere dönüştürmüştü. Çünkü hammadde yetersizdi, hammadde üretimi için yeterli insan gücü yoktu. Ve en önemlisi savaş halindeki dünya ülkeleri birbirlerine kota koymuştu. İşte böyle bir dönemde ortaya çıktı ya da önemini anladılar.

Geri Dönüşüm neden önemlidir?

Çok basit! Çünkü artık dünyayı tükettik. Hammadde sınırlı, insan çok. Dolayısıyla olan hammaddeyi tüketirken elimiz titremeli artık.

Ekolojist amacı şu şekilde özetlemiş.

“Kaynakların gereksiz kullanımını önlemek ve atık çöp miktarını azaltmaktır.”

Ekolojist önemini vurgulamak için bir örnek vermiş, geri dönüşüm hakkındaki bu çarpıcı örneği de sizinle paylaşmak isterim.

“Bir örnek ile açıklamak gerekirse; kullanılmış kağıdın kağıt imalat sürecine tekrar katılması ile hava kirliliği %74-94, su kirliliği %35, su kullanımı %45 azalır.”

Ama tabii ki burada maddeler halinde sıralayacağız ki aklımızda daha iyi bir yer etsin.

  • Doğal kaynakları korumuş oluruz.
  • Ekonomik olarak kazanç sağlarız.
  • Çevre kirliliği azalır ve daha temiz bir çevrede yaşama imkanımız olur.
  • Enerji tasarrufu sağlarız hiç şüphesiz.
  • Çöp yığınlarının azalır.
  • Kentsel ekolojiye fayda sağlar.
  • Doğal kaynaklar daha az kullanılır.
  • İnsan sağlığı için zararlı olan atıkların çevreden temizlenmesine yardımcı olur.
  • İsrafın önüne geçmiş oluruz.
  • Enerji verimliliğine katkı sağlar.
  • Ülkelerin ithalatta dışa bağımlılığını azaltır.
  • Belki de en önemlisi ağaçların ve su kaynaklarının korunmasına yardımcı olur.

Aşağı Dönüşüm var bir de!?

Geri dönüştürülen bazı ürünler dönüşüme uğrarken değer kaybeder. Kağıt ve plastik mesela. Yazı yazdığımız ağıt ortalama 7 kez dönüştürülür ve maddi değeri daha düşük olan karton, paket kağıdı olur sonunda. Ya da plastik ürünler de değer kaybeder dönüştükçe. En son izolasyon malzemesi ya da paspas üretiminde değerlendirilir.

İleri Dönüşüm nedir?

Hepimiz artık geri dönüşüm hakkında bilgi sahibiyiz. Bu konuda çalışan tesisleri biliyoruz. Bu atıkları toplayarak yeniden ekonomiye kazandırmaya çalışan, bu çalışma sırasında topluma yararlı işler yapan dernekleri de duyuyoruz. Peki bu ileri dönüşüm nedir?

Gelişim Seninle gençlik portalı şöyle tanımlamış:

“Upcycle (ileri dönüşüm) eskimiş ve artık kullanılmayan bir eşyanın, esas amacından farklı bir işlev kazandırarak tekrar kullanılmasına denir.”

Geri Dönüşüm ve İleri Dönüşüm arasındaki fark nedir?

Bence en önemli fark yaratıcılık. Upcyle yaparken yaratıcılığınızı konuşturuyorsunuz. Bir nevi sanattır, yeniden üretme sanatı.

Konu hakkında araştırma yaparken Upcycle Turkey adında bir internet sitesi çıktı karşıma. Gerçekten güzel önerileri var. Ve dünya adına böyle güzel çalışmaları yapan gruplara destek vermek bizim için gurur verici. İşte bu grup aradaki farkı şöyle anlatmış.

“Geri dönüşümde ana fikir atıkların tekrar hammadde olarak kullanılabilmesini sağlamaktır. Bunu yapabilmek için metal, plastik, kağıt, cam, vb atıklar ayrıştırılarak ilgili merkezlerde çeşitli yöntemlerle parçalanır. Devamında üretim tesislerinde hammadde olarak kullanılabilmesi sağlanır. Amaç malzemeleri yeniden kullanarak fazladan hammadde üretimini ve dolayısı ile de çevreye verilen zararı azaltmaktır. İleri dönüşümde ise eşyanın mevcut halinin üzerinde ufak değişiklikler yapılması yolu ile yeni bir işlevsellik ve görsellik kazandırılması esastır. Geri dönüşümdeki ayrıştırma ve taşıma maliyetleri oluşmadan eşya yerinde farklı amaca yönelik değerlendirilmiş olur ve eşyaya ilave değer katılır.”

Bir kaç örnek verelim.

  • Kullanılmış kağıtları hamur haline getirip yeniden kağıda dönüştürmek geri dönüşüm ise bu kağıtlardan çözünebilir bir saksı yapmak ileri dönüşüm örneğidir.
  • Ya da atık camlardan yeniden cam üretme geriye doğru, o camlardan boyayıp, işleyip bir avize yapmak ileriye götüren bir dönüşümdür.
  • Tekstil ürünlerini ipliğe çevirip yeniden tekstil sektörünün kullanımına sokmak geri kazanım iken, o tekstil ürünlerini kesip biçip çanta haline getirmek ileri kazanımdır.
  • Eski su borularından yapılan kitaplıklar ya da eski lastiklerden yapılan bahçe mobilyalarına sıkça rastlamışsınızdır.
Son Söz…

Çevre bilinci de hayata dair bir çok şey gibi çocukluk döneminde verilebilir ancak. Torunlarımıza güzel bir dünya bırakabilmek için önce davranışlarımızla çocuklarımıza örnek olmalıyız. Hep tekrar ettiğim gibi, bu dünya bize büyüklerimizin mirası değil, torunlarımızın emaneti.

Madem eğitim çocuklukta başlar. O halde son olarak sizlere çocuklarınız için bir kitap önerim olacak. National Geographic Kids’ten Geri Dönüşüm kitabını buradan satın alabilirsiniz.

Facebook Yorumları

Bu gönderiyi paylaş

Figen DEMİRTAŞ
Figen DEMİRTAŞ
Sayılardan ve ünvanlarından sıyrılmış bir emekçi. Hayatın her daim öğrencisi. Kadın, anne ve yazmaya sevdalı bir hayalperest.

(Tarihte Bugün) Yıldızlar Geçidi

Doğum
- 1928 Edip Cansever (94)
- 1936 Çolpan İlhan (86)
- 1937 Dustin Hoffman (85)
Vefat
- 1964 Cengiz Topel (58)
Ağustos 2022
Etkinlik bulunamadı!

Yanlış üslup doğru sözün celladıdır!

Sadi Şirazi

BuluşuYorum

İndirim!

Bu Hafta Popüler

Tavla ‘Yorum

Tavlanın belediye sosyal etkinliklerindeki yeri... Usta gazeteci Aktan Uslu, ilk yorumunu tavla üzerinden yazıyor... "Merhaba"

Zeytin Ağacı

Zeytin ağacı bu kez bir dizi ismi olarak gündemimizde. Kadim ağaç, aile dizimi, kökler ve ünlü oyuncuları bir araya getiriyor.

Başkomutan, Ebedi Başkumandan

Başkomutan Mustafa Kemal Paşa... O Ebedi Başkumandan. 5 Ağustos 1921 tarihinde kanunlarla yasalaşmış rütbesiyle AnıYorum ❤️
Figen DEMİRTAŞ
Figen DEMİRTAŞ
Sayılardan ve ünvanlarından sıyrılmış bir emekçi. Hayatın her daim öğrencisi. Kadın, anne ve yazmaya sevdalı bir hayalperest.

İlgili Yazılar

Nesli Tükenen Canlılar

Nesli tükenen canlılar bugün konumuz. Neden artık yoklar, tehlike altındaki türler, kurtarmak için bir2yorum hakkında bu yazı

Yedinci Kıta Plastikten

Yedinci Kıta geçmiş yüzyıllarda aranıp dursun 20. yüzyılda çıkarıldı ortaya; Plastik Kıta. Bu kıtada 'insan yok' ama hepimizin.

Lavanta

Lavanta; temmuz ayının en güzel fotoğraflarının çekilmesine sebep olan bu özel çiçeğin hasat zamanı... Mor tarlaların rayihalı çiçeği...

Denize Atılan Çöpler

Denize atılan çöpler her tatilcinin sahile ulaştığında ortak muhabbet konusu. Ama bu kirliliği düzeltmek için ne yapıyoruz ki?