ilknur.tv

Genelde hep güze denk geldi Safranbolu ziyaretlerim. Yürürken hep sessiz ve nazik hareket etmeye çalıştım. O sokak taşlarında adım atarken geçmişten bir kaç ses de kulağıma gelecekmiş gibi hissettirirdi bana.

Dikkat ettiyseniz, yolun ortasına doğru belli belirsiz bir eğim vardır o sokaklarda. Bu taşların kısmi aralık ve eğimi; rutubetin azaltılıp, ağaçlar başta olmak üzere toprağın yeterli derecede suya kavuşması ancak sel oluşumunun önlemesine de yardımcı olması içinmiş. Bu ayrıntıyı öğrendiğimde, bir kez daha incelikli mimari zekaya hayran kalmıştım.

 

Osmanlı Kültürü ve Osmanlı Haftası Üzerine

Osmanlı Kültürü

Osmanlı Haftasında, Osmanlı Kültürü üzerine bir iki yorum eklemek istedik. Siyaset ve medyanın diziler sofrasında “Osmanlı” ne yöne çekilirse çekilsin, ben: her inançtan insanın rahat ve huzurla yaşadığı, mimarisinin, mahalle kültürünün, ahiliğin, kadınların sanat ve dil bilimde çok daha önemli çalışmalar yaptığı kısmı ile ilgilenmek istiyorum.

 

Osmanlı Haftası Ne Zaman?

Yaptığımız ufacık bir araştırma sonrası; Osmanlı Haftası ile ilgili edindiğimiz bilgiler şu şekilde.

27 Ocak 1299 yılında kurulan Osmanlı Devleti’nin, 1999 yılında 700.yıl kutlamalarından sonra her yıl 21-27 Ocak tarihleri arasında Osmanlı Haftası kutlamaları gerçekleştiriliyor.

 

Türk Mimarisi – Safranbolu Yaşayan Müze

Her seferinde gidip, o taş sokaklarında usulca dolaşmaktan bıkmadığım güzel kent Safranbolu. Aslında müze kent olarak da geçiyor. Ve bu konuda rahmetli Tayfun Talipoğlu’nun da emeklerini unutmamak gerek. Restorasyonunu yaptıkları Kileciler Konağı; Bam Teli Müzesi olarak da gezilebiliyor.

Ayrıca 1994 yılında Unesco Dünya Mirası Listesine alınıyor Safranbolu. Ne büyük gurur.

Unesco Dünya Mirası – Safranbolu

 

İlknur’un Hayal Defterine Not

Evet İpek Yolu’nun geçtiği Cinci Hanı’ndan mı bahsetsem, Hıdırlık Tepesinde kuş bakışı izlerken salıncakta sallanmaktan mı, yoksa Arasta’da, Yemeniciler Çarşısında kahve içerken Safranbolu sesini dinlemek. Belki yöreye adını veren “Safran” hikayelerini dinleyip safranlı lokum denemek. Ya da Güneş Saati çok önemli.

Safranbolu çok büyülü bir yer benim için. Ve Onunla ilgili bir belgesel, bir film, ölümsüz bir eser içinde yer almak istiyorum. Belki de böyle bir projeyi hayata geçiren bir ekip kurmak.

🤞🤞🤞🤞🤞🤞

Sevgili kendim, bu hayalini unutma ve erteleme. Başka diyarlara gitmeden mutlaka gerçeğin olsun. Bu da bu hayalin sözü..

Mimari Özelliklerden – Saygı! aileye, bebeğe, misafire saygı.

Kendimce aklımda kalan özelliklerden bahsetmemek de olmaz elbette.

  • Evler birbirinin güneşini kesmeyecek kadar saygıyla inşa edilmiş. Birbirine denk gelen yerler evin kör noktaları, yani komşular birbirinin hayatını, mahremini görmüyor ancak herkes manzaradan ve güneşten nasiplenebiliyor.
  • Evlerin pencereli ahşap kanatlı ve “muşabbak” denilen kafesleri de var. Bu dışarıdan evin içinin görülmesini engelliyor ama içeriden dışarısı rahatlıkla izlenebiliyor.
  • Evlerde deprem direkleri var. Zeminin kaymadığının kontrolü direklerin rahatlıkla döndürülebilmesi ile kontrol ediliyor.
  • Genelde en alt kat depo ve hayvan barınağı, orta kat (ısı yalıtımı açısından) yaşam alanı ve üst katlar aile odalarına ayrılmış durumda. Çok kişilik aileler kendi odalarında rahatça gün geçirebiliyor. Mesela şimdilerin “ebeveyn banyoları” aile odalarında mevcut.
  • Tavan süslemeleri önemli ve özel. “Bebekler genelde yukarı bakıyor, aman ha gözleri bozulmasın” diye özel desenler işlenmiş.
  • Erkekler ve kadınlar için kapı zilleri farklı. Böylece gelenin kadın mı erkek mi olduğu anlaşılıyor ve kapıda hemcinsi tarafından açılıp, misafirin karşı cinsten rahatsız olması engelleniyor.
  • Sohbetlerin gerçekleştiği sofalarda genelde ufak su havuzları var. Böylece sesler su sesinin altında kalıp kimseleri rahatsız etmiyor.
  • Bir de dönen dolaplar var aklımda kalan. Yine misafirlerin dikkati dağılmasın ya da saygısızlık olmasın diye hazırlanan ikramlar yan taraftan dönen dolabın içine konuluyor ve hooopp ikramlar misafirin ağırlandığı odada.

Her şeyin saygı üzerine kurgulandığı özel bir mimari. Safranbolu’nun hangi taşını, hangi toprağını anlatsam az. Ama mutlaka sık sık gidilip ziyaret edilmesi ve o saygıyı birebir yaşamamız gerektiğini düşünüyorum.

Böyle incelikli mimari örneklerinin saygıyı hatırlatması temennisi ile…

Safranbolu Hakkında İncelenecek Kaynaklar

 

Safranbolu Rehberi (Kültür Bakanlığı)

 

Facebook Yorumları